Lekcja 5 — Sieci komputerowe

Internet i Wi-Fi to różne pojęcia

Wi-Fi pozwala urządzeniom komunikować się bez przewodu w zasięgu sieci bezprzewodowej. Internet jest rozległą siecią łączącą wiele sieci. Możesz mieć dobre połączenie z domowym Wi-Fi, ale nie mieć dostępu do internetu, jeśli awaria dotyczy połączenia routera z operatorem. Możesz też korzystać z internetu przez kabel albo sieć komórkową, bez Wi-Fi. Ikona silnego sygnału nie dowodzi więc, że każda strona będzie działać. Informuje przede wszystkim o lokalnym połączeniu bezprzewodowym.

Router i przełącznik pomagają danym znaleźć drogę

Router przekazuje dane między sieciami, na przykład między siecią domową i internetem. Przełącznik łączy urządzenia w sieci lokalnej i kieruje ramki do właściwych portów na podstawie adresów MAC. Domowe urządzenie nazywane routerem często zawiera również punkt dostępowy Wi-Fi i mały przełącznik. Jedna obudowa pełni wtedy kilka funkcji. Nie trzeba zapamiętywać wszystkich szczegółów technicznych, ale warto rozumieć, że różne zadania mogą zostać połączone w jednym urządzeniu.

Adres IP nie zawsze identyfikuje komputer na całym świecie

Adres IP powinien być unikatowy w danej sieci w odpowiednim zakresie, lecz prywatne adresy mogą powtarzać się w wielu niezależnych domach. Na przykład adres zaczynający się od 192.168 jest często używany lokalnie. Wiele domowych urządzeń może korzystać z jednego publicznego adresu dzięki mechanizmowi tłumaczenia adresów. Nazwy stron, takie jak imiki.pl, są wygodniejsze dla ludzi niż liczby. System DNS pomaga zamienić nazwę domeny na adres potrzebny do nawiązania połączenia.

Adres MAC jest związany z interfejsem sieciowym, a nie z całą osobą lub jednym niezmiennym „PESEL-em” komputera. Laptop może mieć osobny adres dla Wi-Fi i osobny dla przewodowej karty sieciowej. Współczesne urządzenia często używają losowych adresów MAC w sieciach bezprzewodowych, aby ograniczyć śledzenie. Adres można również zmienić programowo. Dlatego zasada, że MAC nigdy się nie zmienia, jest zbyt dużym uproszczeniem. Nadal jest ważny w lokalnej komunikacji, ale nie jest tajnym hasłem ani pewnym dowodem tożsamości użytkownika.

Opóźnienie i szybkość przesyłania to nie to samo

Ping mierzy czas odpowiedzi w obie strony w konkretnym pomiarze. Przepustowość określa, ile danych można przesłać w jednostce czasu. Połączenie może szybko pobierać duży plik, a jednocześnie mieć opóźnienia utrudniające rozmowę lub grę. Znaczenie mają także zmienność opóźnienia i utrata pakietów. Niski ping pomaga, ale nie gwarantuje płynnej gry, ponieważ problem może wynikać również z wydajności komputera albo serwera. Brak odpowiedzi na ping nie zawsze dowodzi awarii: niektóre urządzenia blokują takie zapytania.

Jak spokojnie sprawdzić problem

Gdy strona nie działa, najpierw sprawdź, czy problem dotyczy jednej strony, czy kilku. Następnie zobacz, czy urządzenie jest połączone z właściwą siecią i czy inne urządzenie w tej samej sieci ma dostęp do internetu. Nie zmieniaj od razu ustawień routera. W szkole zgłoś problem nauczycielowi, podając obserwacje, na przykład „Wi-Fi jest połączone, ale nie otwierają się trzy różne strony”. Taki opis jest bardziej przydatny niż samo stwierdzenie, że internet jest zepsuty. W ćwiczeniu narysuj drogę danych od laptopa przez lokalną sieć do serwera strony.